2024-10-03
Rozpuszczanie traumy
Z ekscytacją i ogromną uważnością doświadczam i chłonę wiedzę na kolejnym, drugim już poziomie Somatic Experiencing (SE). Dziś chcę Wam trochę przybliżyć tą formę pracy, dzieląc się z Wami swoimi notatkami i refleksjami z poprzednich zjazdów (notatki ze zjazdu, na którym obecnie jestem, za tydzień). Mam nadzieję, że Was zaciekawią i zainspirują.
Krótko o tym, czym jest SE? To stale mnie ujmująca psychoneurologiczna metoda leczenia objawów traumy i chronicznego stresu opierająca się na uświadamianiu sobie doznań płynących z ciała, koordynacji zmysłów, orientacji w przestrzeni oraz ugruntowaniu. Jej celem jest uwolnienie zablokowanej energii i przywrócenie równowagi w układzie nerwowym.
energia
1. Trauma jest w układzie nerwowym
Często spotykam się ze stwierdzeniem, że trauma jest w wydarzeniu. Według SE trauma rozwija się, gdy w sytuacji ekstremalnego stresu osoba nie miała możliwości walki lub ucieczki, czyli rozładowania nagromadzonej energii. W efekcie energia ta została uwięziona w układzie nerwowym, a organizm jest stale w trybie właściwym dla reakcji na stan zagrożenia.
O tym, jak działa współczulny układ nerwowy pisałam trochę w tym artykule: „Działam, Przeżywam, Unikam – jak radzić sobie ze stresem.” Jego nadmierna lub chroniczna aktywacja będzie kumulowała w ciele energię, mogąc prowadzić do traumy. Dotyczy to też układu przywspółczulnego.
2. Zatrzymanie się a regeneracja
Kiedy czujesz zagrożenie – masz mówić o traumie – to możesz chcieć jak najszybciej wszystko opowiedzieć, aby mieć to już za sobą, aby to z siebie wyrzucić. Jednocześnie będziesz doświadczał nadmiernej aktywacji mogącej prowadzić do przytłoczenia i dysocjacji. Aby do tego nie doszło, potrzebne jest dawanie ciału czasu, aby nadążyło za opowieścią. Potrzebne jest robienie pauz w opowiadanej historii.
3. Ciało potrzebuje czasu
Umysł jest szybszy niż świadomość ciała. Potrzebny jest czas, aby organizm oczyścił się z neuroprzekaźników produkowanych podczas pobudzenia (np. kortyzolu) i wyprodukował nowe związane z regeneracją i rozluźnieniem (np. oksytocynę). Dlatego tak ważny jest punkt 2.
4. Rozmawiajmy o zasobach
Rozmowa o traumie to też rozmowa o sile i zasobach. Jeżeli doświadczyłeś wydarzenia traumatycznego, to jak udało Ci się z takim doświadczeniem przetrwać? Jak sobie z tym radzisz na co dzień? Jakie wypracowałeś własne sposoby funkcjonowania z tak trudnym doświadczeniem?
5. Zablokowana reakcja a agresja
Często osoby mające zablokowaną reakcję walki, np. doświadczające w dzieciństwie przemocy, mogą próbować poradzić sobie z zablokowaną w ciele aktywacją, kierując ją w stronę innych. Wtedy pojawia się agresja. Celem SE jest stworzenie podczas sesji terapeutycznej warunków umożliwiających bezpieczny kontakt z własnymi odczuciami i dokończenie reakcji obronnej.
6. Energia jest jak krówka ciągutka
Bodziec może prowadzić do całej serii reakcji, np. słyszę kroki -> zaciskam szczękę -> napinam mięśnie -> wstrzymuję oddech -> mam obraz osoby, która mnie kiedyś napadła. Reakcje są ze sobą posklejane, a energia jest skupiona w jednym miejscu (nadsprzężenie). SE pomaga tej energii się rozciągnąć, uwalnia ją stopniowo, rozdzielając elementy.
7. Wspomnienia są jak puzzle
Może być też tak, że w danej sytuacji kompletnie nie miałeś zasobów, aby sobie poradzić, a doświadczane emocje były zbyt trudne. Być może opowiadając o jakiejś smutnej sytuacji, uśmiechasz się, a zamiast złościć się – płaczesz. Może w niespodziewanych momentach doświadczasz odrealnienia lub dysocjacji (podsprzężenie). SE pomaga odbudować ciągłość połączeń neuronalnych, łącząc wspomnienia, emocje i odczucia.
powoli
Trauma nie jest tym, co Ci się przytrafia, lecz tym, co dzieje się w Tobie.
- Gabor Maté -
Ucz się samoobserwacji
Kiedyś usłyszałam, że trauma jest jak bryła lodu w rzece życia. Somatic Experiencing pomaga tą bryłę rozpuścić i włączyć w nurt w innej formie. Bardzo mnie to ujęło i jeszcze bardziej zachęciło do uczenia się od najlepszych delikatności, łagodności i działania powoli. Do takiej uważności względem samego siebie oraz odczuć płynących z Twojego ciała Cię zachęcam.
Przypomnij sobie jakąś sytuację, która wywołała w Tobie radość lub wzruszenie.
Jak czujesz to w swoim ciele….?
